Artykuł BMP Nowa Energia – Oszczędność energii przy zastosowaniu przepustnic podwójnie mimośrodowych

W latach 90-tych zaczęto zamieniać na instalacjach powszechnie stosowane zasuwy na przepustnice centryczne jako rozwiązanie zdecydowanie tańsze i korzystniejsze.

W pierwszym okresie stosowano tylko przepustnice centryczne, jako armaturę mającą zapewnić pewne odcięcie na instalacji. Przepustnica centryczna miękko uszczelniona zbudowana jest z korpusu, wału, tarczy (dysku) oraz uszczelnienia. Uszczelnienie (manszeta) montowane jest wewnątrz korpusu, w przypadku przepustnic typu COR, mocowane jest w korpusie na zasadzie wpust/wypust, dzięki czemu jest stabilne i nie ulegnie wywinięciu lub pofałdowaniu w trak- cie otwierania lub zamykania dysku.

Miedzy innymi z tego powodu dla średnic od DN 800 a w szczególności dla dużych średnic DN 1600, DN 1800, DN 2000 i większych rekomendujemy wykonanie przepustnicy o konstrukcji podwójnie mimośrodowej. W przypadku zamykania przepustnicy podwójnie mimośrodowej pro- filowana uszczelka w ostatniej fazie pracy wału, układa się do gniazda i poprzez docisk zapewnia szczelność 100% w obydwu kierunkach przepływu. Żywotność takiej uszczelki jest zdecydowanie dłuższa niż żywotność manszety przepustnicy centrycznej. Dodatkowo, z uwagi na mniejsze dociski uszczelnienia do gniazda w porównaniu z dociskaniem dysku do manszety w przepustnicach centrycznych, w przepustnicach podwójnie mimośrodowych montowane są silniki mniejszej mocy, co wpływa na oszczędność energii. Spółka COROL oferuje za- równo przepustnice podwójne mimośrodowe z korpusami kołnierzowymi odlanymi w całości z żeliwa sferoidalnego, staliwa węglowego lub stopowego – przepustnice typu COR2010.

Korpus przepustnicy centrycznej typu COR jest jednoczęściowy. Ważnym elementem widocznym na rys. 1 jest rączka z zapadką oraz aluminiowa lub wykonana ze stali nierdzewnej płytka z ogranicznikiem otwarcia i zamknięcia wraz z zaznaczonymi pozycjami położenia dysku przepustnicy. Korpus przepustnicy oraz dysk może być wykonany z żeliwa szarego lub sferoidalnego, ze staliwa węglowego lub staliwa stopowego. Wał jest jednoczęściowy, wykonany ze stali kwasoodpornej, a manszeta wykonana jest z EPDM lub NBR. Korpus może być do zabudowy między kołnierze typu LUG lub WAFER lub z dwoma kołnierzami.

Przepustnice centryczne są szczelne w 100% w obydwu kierunkach napływu, a szczelność uzyskiwana jest poprzez wciśnięcie się dysku w manszetę. Oferuje również przepustnice z korpusami spawanymi, w różnych wykonaniach materiałowych – przepustnice typu DOV marki Krombach.

W przepustnicach podwójnie mimośrodowych oferowanych przez firmę Corol, uszczelkę wymienia się bardzo łatwo poprzez odkręcenie śrub imbusowych mocujących pierścień dociskowy, wyciągnięcie starej i montaż nowej uszczelki oraz nałożenie z powrotem pierścienia dociskowego. Dla średnic DN > i równych 1800 mm, całość pracy można wykonać bez demontażu przepustnicy z instalacji. Dla służb utrzymania ruchu ta tylko korzyść powinna przemawiać za montażem przepustnic podwójnie mimośrodowych a nie centrycznych. Następną korzyścią przemawiającą za przepustnicami podwójnie mimośrodowymi jest zdecydowanie większy współczynnik przepływu Kv niż dla przepustnic centrycznych. Na przykład współczynnik przepływu Kv dla przepustnicy centrycznej o średnicy DN 600 wynosi dla kątów otwarcia odpowiednio α = 30o Kv = 1.800; α = 90o Kv= 18.000. Współczynnik przepływu Kv dla przepustnicy podwójnie mimośrodowej o średnicy DN 600 wynosi odpowiednio dla kątów otwarcia α = 30o Kv = 2.591; α =90o Kv = 19.517 a więc jest zdecydowanie większy. Zatem stosowanie przepustnic podwójnie mimośrodowych zapewnia niższe straty ciśnienia, a w konsekwencji oszczędność energii. Z uwagi na lepsze warunki przepływu ryzyko wystąpienia kawitacji, porównując te same warunki brzegowe z przepustnicami centrycznymi, w przepustnicach podwójnie mimośrodowych nie występuje.

Kolejną korzyścią przemawiającą za użytkowaniem przepustnic podwójnie mimośrodowych są wymagania odnośnie części szybko zużywających, użytkownik może posiadać zdecydowanie mniejszą ich ilość, w stosunku do przepustnic centrycznych. W okresie remontowym oszczędza więc czas i koszty na ich wymianę.

Wszystkie wymienione cechy przepustnic podwójnie mimośrodowych pozwalają stwierdzić, że ich użytkowanie zapewnia ogromną oszczędność energii.

Mgr inż. Robert Trambacz, Dyrektor Działu Aplikacji Przemysłowych, Corol Sp. z o.o.

Zobacz w ofercie przepustnice podwójnie mimośrodowe